Αφορμή του συγκεκριμένου άρθρου, αποτελεί η αύξηση των ειδήσεων, σχετικά με την παράτυπη και καταχρηστική επιβολή προστίμων των 150€, σχετικά με παραβίαση των απαγορεύσεων μετακίνησης. Η επιβολή του συγκεκριμένου προστίμου, όταν γίνεται χωρίς να συντρέχουν οι απαιτούμενες από το Νόμο προϋποθέσεις, αποτελεί μια έκφανση αυθαιρεσίας της ελεγκτικής Αρχής, η οποία είναι ανυπόφορη σε κάθε περίσταση και ακόμα περισσότερο σήμερα, στο πλαίσιο των ήδη εκτάκτως θεσπιζομένων περιορισμών των ελευθεριών μας, λόγω της πανδημίας.
Πράγματι η παγκόσμια κοινότητα βρίσκεται αντιμέτωπη με μια πρωτόγνωρη κατάσταση έκτακτης ανάγκης, σε μια μάχη με έναν αόρατο και ακόμα ελλιπώς αποκωδικοποιημένο εχθρό. Ο λόγος φυσικά για τον ιό Covid-19, άλλως τον γνωστό μας κορωνοιό.
Στο πλαίσιο της προσπάθειας ανάσχεσης της διάδοσης του ιού, λαμβάνονται παγκοσμίως, ιδιαίτερα επαχθή αλλά και αναντιρρήτως, αναγκαία μέτρα αυτοπεριορισμού. Είτε πρόκειται για καραντίνα, είτε πρόκειται για παραμονή στο σπίτι, είτε πρόκειται για μετακίνηση υποκείμενη σε αυστηρά περιορισμένους λόγους εξόδου.
Εν όψει των ανωτέρω αναφερομένων εκτάκτων συνθηκών και περιοριστικών μέτρων, πρέπει να αναφέρουμε ότι ως κοινωνία, έχουμε στο σύνολο μας πειθαρχήσει στα εν λόγω μέτρα. Μένουμε σπίτι μας, μακριά από φίλους ή συγγενείς μας, αποφεύγουμε τους συγχρωτισμούς, βγαίνουμε από το σπίτι μας μόνο για συγκεκριμένους λόγους και μετά από αίτηση αδείας ως προς αυτό (sms ή βεβαιώση εξόδου).
Περί της πειθάρχησης του Έλληνα στα μέτρα αυτά, δεν υπάρχει αμφιβολία, το μαρτυρούν τόσο τα καθημερινά δελτία τύπου της Πολιτικής Προστασίας, που σχεδόν σε καθημερινή βάση αποτείνουν ευχαριστίες στην πλειοψηφία των ελλήνων πολιτών που πειθαρχούν, όσο και δημοσιεύματα του ξένου Τύπου, τα οποία εξαίρουν τους πειθαρχημένους Έλληνες, σε αντίθεση με άλλους ευρωπαίους πολίτες που ακόμα δυσανασχετούν με τους εν λόγω περιορισμούς και δυσκολεύονται να τους ακολουθήσουν.
Είναι λοιπόν κοινώς αποδεκτό ότι οι Έλληνες πολίτες έχουν πειθαρχήσει στα αυστηρά μέτρα, με μεγάλη αυταπάρνηση της προσωπικής τους ελευθερίας και υπερβάλλον αίσθημα ατομικής και κοινωνικής ευθύνης. Οι λίγοι συγκριτικά συμπολίτες μας που καταλαμβάνονται να παραβιάζουν τα εν λόγω μέτρα, δεν επαρκούν για να χαλάσουν την γενικώς άριστη εικόνα των Ελλήνων πολιτών στη σοβούσα υγειονομική κρίση.
Λαμβάνοντας υπόψη λοιπόν, τη γενική εικόνα συμμόρφωσης των πολιτών (κάποιες παραβάσεις αναπόφευκτα θα υπάρχουν, ακόμα και από στατιστικής απόψεως), ενημερωνόμαστε δυστυχώς από τα εγχώρια Μ.Μ.Ε. σχετικά με κάποιες περιπτώσεις παράτυπης επιβολής προστίμων ή κάποιες περιπτώσεις στις οποίες οι ελεγκτικές Αρχές εξάντλησαν την αυστηρότητα τους, σε αντίθεση με τη στάση κατανόησης που θα αναμενόταν από αυτές, σε αυτή τη πρωτόγνωρη κατάσταση κρίσης.
Αναφερόμαστε σε περιπτώσεις καταχρηστικής επιβολής προστίμων (πρόστιμα των 150€ περί απαγόρευσης μετακίνησης).
Ενδεικτικά αναφέρουμε τις κάτωθι περιπτώσεις:
- Επιβολή προστίμου με την αιτιολογία - πρόσχημα ότι ο πολίτης δεν έφερε βεβαίωση κυκλοφορίας, αν και έφερε τοιαύτη. Η πραγματική αιτία του προστίμου ήταν η μη αναγραφή της ώρας εξόδου από την οικία, αν και δεν προβλέπεται η συγκεκριμένη υποχρέωση στην Κοινή Υπουργική Απόφαση.
- Επιβλήθηκε πρόστιμο ενώ είχε δοθεί άδεια σιτισμού αδέσποτων ζώων εντός των ορίων του Δήμου, επειδή κατελήφθη να σιτίζει αδέσποτα ζώα μόλις λίγα μέτρα εκτός των ορίων του εν λόγω Δήμου.
- Επιβολή προστίμου επειδή επιλέχθηκε ως τρόπος άθλησης η κολύμβηση.
- Επιβολή προστίμου με την αιτιολογία ότι είχε παρέλθει πολύς χρόνος από την ώρα που εστάλη το μήνυμα sms, χωρίς εν τούτοις να αναφέρεται συγκεκριμένος χρονικός περιορισμός στην Κ.Υ.Α.(Κοινή Υπουργική Απόφαση).
- Επιβολή προστίμου σε άστεγο!
Ειδικότερα για την περίπτωση (γ), μετά την έκδοση της Κ.Υ.Α. της 22.3.2020, εκδόθηκε διευκρινιστική οδηγία του Αρχηγείου του Λιμενικού Σώματος, σύμφωνα με την οποία «η λήψη θαλάσσιου λουτρού, χρήση ιδιωτικών θαλασσίων μέσων αναψυχής και υποβρύχια αλιεία, δεν εμπίπτουν στις εξαιρέσεις της παρ.2 του άρθρου πρώτου της Κ.Υ.Α. 22-3-2020».
Εν τούτοις η οδηγία αυτή, εγείρει έντονο νομικό προβληματισμό, επειδή η διοίκηση (στην προκειμένη περίπτωση η Λιμενική Αρχή) προβαίνει σε επιβολή επαχθέστερου μέτρου, χωρίς να έχει την απαιτούμενη προς αυτό εξουσιοδότηση από την Πράξη Νομοθετικού Περιεχομένου, αφού επιβάλλει απαγόρευση εκεί όπου η Κοινή Υπουργική Απόφαση προβλέπει εξαίρεση.
Επιπλέον προβληματισμοί εγείρονται σχετικά με την συνταγματικότητα της εν λόγω απαγόρευσης, αφού άνευ ετέρου προσδιορισμού και αιτίας, γίνεται διάκριση μεταξύ των τρόπων αθλήσεως, αποστερώντας το δικαίωμα στην άθληση σε όσους συνανθρώπους μας αθλούνται δια της κολύμβησης.
Όμως και οι υπόλοιπες περιπτώσεις εγείρουν ιδιαίτερη ανησυχία στο ευρύ κοινό, για τον τρόπο με τον οποίο εφαρμόζονται από τις ελεγκτικές αρχές, τα περιοριστικά μέτρα που έχουν θεσπιστεί με τις πράξεις νομοθετικού περιεχομένου και την από 22.3.2020 Κοινή Υπουργική Απόφαση των Υπουργείων εσωτερικών, υγείας και προστασίας του πολίτη.
Δεν χωρά στη κοινή λογική η επιβολή προστίμου σε άστεγο! Ούτε δικαιολογείται, ούτε είναι νόμιμο, ούτε δημιουργεί αίσθηση ασφάλειας στον πολίτη. Αντιθέτως!
Στην απευκταία λοιπόν περίπτωση επιβολής του διοικητικού προστίμου των 150€, ο πολίτης μπορεί σύμφωνα με τον Κώδικα Διοικητικής Δικονομίας, να προσβάλει αυτό το πρόστιμο με το ένδικο βοήθημα των αντιρρήσεων. Οι αντιρρήσεις κατατίθενται εντός προθεσμίας 3 ημερών από την στιγμή που επιδόθηκε το πρόστιμο στον παραβάτη. Κατατίθενται ενώπιον της Αρχής που το βεβαίωσε (Λιμενικό, Αστυνομικό Τμήμα κλπ.) Λόγω των περιορισμών στις μετακινήσεις, το ένδικο βοήθημα των αντιρρήσεων, μπορεί να ασκηθεί και με ηλεκτρονικό τρόπο, αποστέλλοντας το μέσω ηλεκτρονικού ταχυδρομείου στην αρμόδια Αρχή που βεβαίωσε το πρόστιμο.
Σε περίπτωση μη ευδοκίμησης του ενδίκου μέσου των αντιρρήσεων, ο πολίτης μπορεί να προσφύγει δικαστικά ενώπιον του τοπικώς αρμόδιου Διοικητικού Πρωτοδικείου.
Η αλήθεια είναι όμως ότι δεδομένης της κρισιμότητας της κατάστασης λόγω της πανδημίας του Covid-19 αλλά και λόγω της συμμόρφωσης του κοινού στα αυστηρά περιοριστικά της ελευθερίας μέτρα, θα ήταν αναμενόμενη μια πιο συνεπής και ορθή στάση των ελεγκτικών αρχών, μακριά από εκτροπές που περιστέλλουν ακόμα περισσότερο τα δικαιώματα των πολιτών. Τέτοιες συμπεριφορές όχι μόνο δεν προσδίδουν ασφάλεια στους πολίτες αλλά αντιθέτως επιτείνουν την ανησυχία και την ανασφάλεια που νιώθει ο κάθε πολίτης.
Έχουμε αναφερθεί ξανά στο παρελθόν στην αυθαίρετη άσκηση εξουσίας και πως αυτή οδηγεί στην περιστολή των δικαιωμάτων του ανθρώπου και στην απόκλιση από τις δημοκρατικές αξίες, που χαρακτηρίζουν ένα κράτος δικαίου.
Για τον λόγο αυτό θεωρούμε σε κάθε περίσταση επιτακτική ανάγκη την επαγρύπνηση όλων μας σχετικά με τα συνταγματικώς κατοχυρωμένα δικαιώματα μας, και ακόμα περισσότερο στις δύσκολες ημέρες που διαβιούμε, που λόγω έκτακτης ανάγκης (Covid-19) παρατηρούμε θεμελιώδη δικαιώματα του ανθρώπου να έχουν υποστεί πρωτοφανή περιστολή.
Στις ανωτέρω αναφερόμενες περιπτώσεις επιβολής καταχρηστικών προστίμων, αποτυπώνεται η κατάχρηση εξουσίας που μεταχειρίζονται σε κάποιες περιπτώσεις οι διωκτικές Αρχές της Χώρας, η οποία δεν είναι συμβατή ούτε με τον ρόλο των σωμάτων ασφαλείας, ούτε με τον βαθμό πειθάρχησης της ελληνικής κοινωνίας στα θεσπιζόμενα μέτρα.
Η περιστολή συνταγματικών δικαιωμάτων και η αυθαίρετη άσκηση εξουσίας δεν θα πρέπει να αφήνει κανέναν μας ασυγκίνητο υπό οιαδήποτε συνθήκη κι αν αυτά συμβαίνουν.
Βρισκόμαστε ακόμα εν μέσω της πρωτοφανούς υγειονομικής κρίσης, γι’ αυτό είναι απαιτούμενη η συμμόρφωση όλων μας στις κείμενες διατάξεις, τόσο ημών των πολιτών όσο και των ελεγκτικών οργάνων, Αστυνομικών, Λιμενικών κλπ. που θα πρέπει να δώσουν και το καλό παράδειγμα.
Η κοινωνία έχει δεχτεί τριπλό πλήγμα. Τόσο υγειονομικό, όσο οικονομικό και συνταγματικό. Οποιαδήποτε περιστολή ή υπέρβαση εξουσίας, σε οιαδήποτε περίσταση είναι ανυπόφορη και πνιγηρή πόσο μάλλον υπό τις παρούσες συνθήκες, που ήδη έχουν περιοριστεί αρκετά. Απαιτείται η επαγρύπνηση όλων μας.
Για περισσότερες πληροφορίες μπορείτε να απευθυνθείτε στους συνεργάτες του γραφείου μας.
