Δικηγορικό Γραφείο

Η ντροπή που βιώνεις όταν  το σώμα σου παγώνει καθώς βιάζεται, δεν είναι εύκολο να περιγραφεί με λέξεις…

Ο πόνος και η οργή που νιώθεις, όταν κουβαλάς για χρόνια τα σημάδια, ανεξίτηλα στο σώμα και τη ψυχή σου, δεν είναι αρκετή για να σε κάνει να ξανασταθείς στα πόδια σου…

Το να σιωπάς δεν είναι λύση.

Δράσε!

Ο ελληνικός Ποινικός Κώδικας, και συγκεκριμένα το άρθρο 336, ορίζει ως βιασμό τη «συνουσία η οποία προκύπτει μετά από καταναγκασμό με τη χρήση σωματικής βίας ή την απειλή σπουδαίου και άμεσου κινδύνου». Ο ορισμός αυτός αγνοεί το γεγονός ότι οι περισσότεροι βιασμοί γίνονται χωρίς τη χρήση βίας. Το πάγωμα μπροστά στην ακούσια σεξουαλική επαφή είναι η συνηθέστερη αντίδραση. Ο φόβος διαπερνά τα πάντα και η απειλή ακόμα και για την ίδια τη ζωή κάνει το θύμα να μην αντιστέκεται.

Η γενετήσια ελευθερία σημαίνει τον αυτοπροσδιορισμό του ατόμου στο πεδίο της γενετήσιας ζωής του. Αποδεχόμενοι την έννοια της γενετήσιας ελευθερίας ως κοινώς προστατευόμενου εννόμου αγαθού, είμαστε πλέον σε θέση να επιχειρήσουμε μία εννοιολογική προσέγγιση των δύο συστατικών στοιχείων της: των όρων «γενετήσιος» και «ελευθερία». Ως εξαναγκασμός νοείται η υποχρέωση ενός ατόμου σε πράξη, παράλειψη ή ανοχή ενάντια στη βούλησή του. Ο δράστης του εξαναγκασμού, πιο συγκεκριμένα, χρησιμοποιώντας ως μέσο τη σωματική βία ή την απειλή, υποκαθιστά την αρνητική βούληση του θύματος για ορισμένη συμπεριφορά με τη δική του θετική βούληση για την ίδια συμπεριφορά. Όπως σημειώνεται χαρακτηριστικά: «η διαδικασία της χρήσης βίας [ενν. σωματικής ή ψυχολογικής βίας- απειλής] τείνει στον εξαναγκασμό, δηλαδή είτε στην κάμψη της αντίθετης βούλησης με αδυναμία πραγμάτωσής της ή με σχηματισμό ελαττωματικής βούλησης, είτε στην παρεμπόδιση διαμόρφωσής της (εκμηδένιση της βούλησης) και στην εγκαθίδρυση μιας νέας κατάστασης, όπου η βούληση αυτού που ασκεί τη βία κυριαρχεί με τον ένα ή με τον άλλο τρόπο στην βούληση αυτού που την υφίσταται. ο εξαναγκασμός είναι εκείνο το δεδομένο που καταλύει, ακυρώνει τη γενετήσια ελευθερία του θύματος, δηλαδή το δικαίωμά του να αποφασίζει ελεύθερα και χωρίς εξαναγκασμούς αν, πότε και με ποιον θα συνάψει γενετήσια σχέση οποιασδήποτε μορφής. Κάτι τέτοιο συνάγεται από την αντίθετη βούληση του θύματος ως θεμελιώδους συστατικού στοιχείου της έννοιας του εξαναγκασμού.

Η διαδικασία που κατά Νόμο απαιτείται μετά την καταγγελία του γεγονότος, είναι συναισθηματικά επίπονη για το θύμα και τις περισσότερες φορές το απωθεί, αφού στην ουσία του ξυπνά φρικτές μνήμες τόσο με την εξιστόρηση των περιστατικών, με πάσα λεπτομέρεια,  όσο και με τις ιατροδικαστικές – γυναικολογικές εξετάσεις προς εύρεση σημαδιών αντίστασης.

Ειδικότερα, το πρώτο βήμα που πρέπει να κάνει ένα θύμα βιασμού, είναι η άμεση καταγγελία στην Αστυνομία. Αυτό σημαίνει, ότι λόγω ελλείψεως ειδικού τμήματος βιασμών με την απαραίτητη υποδομή, ένα θύμα βιασμού αντιμετωπίζεται όπως ένα θύμα ληστείας. Δηλαδή αρχικώς γίνεται εκτίμηση της κατάστασης των παθόντων, λήψη καταγγελίας, άμεση ενημέρωση του αρμόδιου Εισαγγελέα, υπό τις οδηγίες και κατευθύνσεις του οποίου προχωράει η περαιτέρω διερεύνηση και εφόσον προκύψουν επαρκή στοιχεία ξενικά η ποινική δίωξη.

Αφού το θύμα βιασμού λάβει εντολή από το Αστυνομικό Τμήμα να εξεταστεί από ιατροδικαστή, αυτός θα το υποβάλλει σε κλινικές ή εργαστηριακές εξετάσεις. Ο ειδικός θα προσπαθήσει να επισκοπήσει το σώμα της προς διαπίστωση κακώσεων, σχετικών με βίαιη κακοποίηση στα πλαίσια ακινητοποίησης του θύματος, θα προσπαθήσει να ιχνηλατήσει το σώμα της σε διάφορα επίμαχα σημεία, στα χέρια, στα πόδια, στους μηρούς, στα γεννητικά όργανα ή στο στόμα, αν υπήρξε προσπάθεια από το δράστη να φιμώσει το θύμα του και να το ακινητοποιήσει. Ο ιατροδικαστής θα προσπαθήσει με εργαστηριακές εξετάσεις και δειγματοληψία να αποδείξει ότι διαπιστώθηκε βιολογικό υλικό που ταυτοποιείται με τον δράστη.

Με βάση την τωρινή νομοθεσία στην Ελλάδα, το «όχι» δεν είναι αρκετό για να αρνηθεί μια γυναίκα να συνευρεθεί σεξουαλικά με κάποιον. Τα σώματα που βιάζονται, σώματα γυναικών, εκδιδόμενων ή μη, ημεδαπών ή αλλοδαπών, σώματα της ΛΟΑΤΚΙ κοινότητας, εξετάζονται πάντα υπό το βλέμμα αυτής της καχυποψίας, της αρρενωπότητας, το βλέμμα του ισχυρού. Τα σώματα που βιάζονται πρέπει τα ίδια να αποδείξουν τον βιασμό τους, να περάσουν από το μικροσκόπιο αστυνομικών, ιατροδικαστών, δικαστών, να διαπομπευθούν από τον τύπο και τη γειτονιά, να απολογηθούν επειδή βιάστηκαν, να καταθέτουν στις δικαστικές αίθουσες, να απαντούν στις απεχθείς ερωτήσεις των συνηγόρων υπεράσπισης, να αντιλαμβάνονται την αμφιβολία στα μάτια των δικαστών και ενδεχομένως στο τέλος αποφανθεί ότι δεν βιάστηκαν. Τα σώματα που βιάζονται, στις πατριαρχικές κοινωνίες είναι σώματα δίχως σημασία, σώματα υποδεέστερα, άψυχα.

Η συναίνεση του αδύναμου δεν έχει καμία σημασία. Στις κοινωνίες του μισογυνισμού δεν αρκεί μια γυναίκα να μην θέλει, να πει όχι, να μην συναινεί για να γίνει αποδεκτό ότι είναι θύμα βιασμού. Η επιθυμία της δεν λογίζεται ως κριτήριο. Πρέπει να αποδείξει με το κορμί της ότι βιάστηκε, να κουβαλάει ισχυρά ίχνη βίας πάνω της, να πάει αμέσως μετά τον βιασμό της σε όποια σωματική και ψυχολογική κατάσταση κι αν βρίσκεται, χωρίς καν να πλυθεί, στην Αστυνομία και στον ιατροδικαστή, να απαντάει σε ψυχοφθόρες ερωτήσεις, να κυριεύεται από το φόβο όταν μένει μόνη της, να χάσει φίλους, να εκδιωχθεί από το σπίτι της.  Η  μη συναίνεση δεν είναι αρκετή. Το «όχι» δεν φτάνει!

Υπάρχουν όμως και περιπτώσεις που δεν υπάρχουν εμφανή σημάδια, τις περισσότερες φορές, με την απειλή άμεσου και σπουδαίου κινδύνου. Το πάγωμα του σώματος, είναι μια μορφή άμυνας σε συνθήκες αιχμαλωσίας, όπως είναι ο βιασμός, γιατί απλώς αποτρέπει τον πόνο. Πρέπει όμως τα δικαστήρια και οι ελληνικές Αρχές να ασχολούνται με τα ρούχα που φόραγε ένα θύμα βιασμού; Με το αν ανέβηκε στο σπίτι του δράστη με τη θέλησή του; Με το αν περπατούσε μόνος/η  τη νύχτα ή είχε πολλούς σεξουαλικούς συντρόφους; Σύμφωνα με έρευνα της Κομισιόν του 2016, το 32% των Ελλήνων πίστευε, ότι η σεξουαλική συνεύρεση χωρίς συναίνεση μπορεί να είναι δικαιολογημένη αν η γυναίκα βρίσκεται υπό την επήρεια μέθης ή ουσιών, ή φορά προκλητικά ρούχα, ή συνοδεύεται με τη θέληση της στο σπίτι μετά από πάρτι, ή περπατά μόνη της τη νύχτα ή έχει πολλούς σεξουαλικούς συντρόφους. Είναι χρέος όλων μας, να αποδεχτούμε ότι οτιδήποτε δεν εμπεριέχει τη συναίνεση, είναι βιασμός. Είναι θέμα ισότητας. Είναι θέμα ανθρωπίνων δικαιωμάτων.

Με βάση τα στοιχεία της αστυνομίας, το 2017 στην Ελλάδα διαπράχθηκαν 156 βιασμοί και 74 απόπειρες. Αυτά τα νούμερα, που δείχνουν ότι στη χώρα μας βιάζεται μια γυναίκα ανά τρεις μέρες. Μία γυναίκα ανά τρείς μέρες, βιώνει τον τρόμο, αντιμετωπίζεται σαν σάρκινο δοχείο και ανεβαίνει το Γολγοθά της γραφειοκρατίας επειδή απλά δεν αρκεί το «δεν συναίνεσα»

Με το #changetherapelaw, απαιτούμε την αλλαγή του θεσμικού πλαισίου για το άρθρο 336 ΠΚ. Απαιτούμε, να εφαρμοσθεί ως μοναδική προϋπόθεση για την τέλεση του εγκλήματος, η ύπαρξη συναίνεσης. Απαιτούμε να σταματήσει η οποιαδήποτε μορφή βίας, η ανοχή στο έγκλημα και ο ψευτοκαθωσπρεπισμός της κοινωνίας μας.   Απαιτούμε να σταματήσει η ισοπέδωση της βούλησης και ο εξευτελισμός του παθόντος. Πρέπει επιτέλους να σταματήσουμε να ασχολούμαστε με το τι έκανε το θύμα. Η απονομή της Δικαιοσύνης πρέπει να βασίζεται μόνον στο ότι το θύμα ΔΕΝ ΣΥΝΑΙΝΕΙ.

Η καμπάνια είναι αφιερωμένη σε όλα τα θύματα που σιώπησαν, ταπεινώθηκαν, παρέλυσαν, στα θύματα που μίλησαν, αντιστάθηκαν, δικαιώθηκαν και σε όλους αυτούς που νομίζουν ότι «ένα βρώμικο μυαλό παίρνει πάντα αυτό που θέλει».

Μη φοβάσαι, θα ξανακοιμηθείς μόνη!

#changetherapelaw