Δικηγορικό Γραφείο
Η αποζημίωση απόλυσης στην καταγγελία σύμβασης εργασίας αορίστου χρόνου - Οι περιπτώσεις στις οποίες οφείλεται αποζημίωση και οι εξαιρέσεις

Από το συνδυασμό των διατάξεων των άρθρων 669 § 2 ΑΚ, 1 Ν.2112/1920 και 1, 2 και 5 Ν.3198/55 προκύπτει ότι προϋποθέσεις νομιμότητας της καταγγελίας της σύμβασης εξαρτημένης εργασίας αορίστου χρόνου είναι η επίδοση εγγράφου περί καταγγελίας της σύμβασης εξαρτημένης εργασίας εκ μέρους του εργοδότη, η ταυτόχρονη καταβολή της νομίμου αποζημιώσεως  (εφόσον η σύμβαση εργασίας έχει διαρκέσει περισσότερο από δώδεκα μήνες κατ’ άρθρο 74 του Ν 3860/2010) και η προηγούμενη καταχώριση του απολυομένου στα τηρούμενα από το ΙΚΑ (νυν ΕΦΚΑ) μισθολόγια.

Ως συνέπεια της μη καταβολής της αποζημίωσης απόλυσης ο νόμος θεσπίζει την ακυρότητα της απόλυσης. Εφ' όσον η καταγγελία είναι άκυρη, η σύμβαση εργασίας δεν λύνεται και επομένως οι υποχρεώσεις και τα δικαιώματα των μερών, που απορρέουν από αυτήν, εξακολουθούν να υφίστανται ακέραια. Σύμφωνα δε με το άρθρο 656ΑΚ, αν ο εργοδότης έγινε υπερήμερος ως προς την αποδοχή της εργασίας του μισθωτού, ο εργαζόμενος έχει δικαίωμα να απαιτήσει το μισθό, χωρίς να είναι υποχρεωμένος να παράσχει την εργασία του σε άλλο χρόνο. Σε αυτό, άλλωστε το συμπέρασμα καταλήγει παγίως και η νομολογία με τη χαρακτηριστική διαρκώς επαναλαμβανόμενη διάταξη που περιλαμβάνεται στη μείζονα σκέψη του δικανικού συλλογισμού πληθώρας δικαστικών αποφάσεων: "...από το συνδυασμό των διατάξεων των άρθρων 349, 350 και 656ΑΚ προκύπτει ότι σε περίπτωση άκυρης καταγγελίας της συμβάσεως εργασίας αορίστου χρόνου, ο εργοδότης καθίσταται από το λόγο αυτό και μόνο υπερήμερος και οφείλει να καταβάλει τις προσήκουσες αποδοχές στον ακύρως απολυθέντα, ο οποίος δεν υποχρεούται σε πραγματική και προσήκουσα προσφορά των υπηρεσιών του, μετά την καταγγελία, αφού στην περί αυτής δήλωσή του εργοδότη περιέχεται αυτονοήτως και δήλωση βουλήσεως αυτού ότι δεν αποδέχεται πλέον τις υπηρεσίες του μισθωτού".

Τέλος, από τη διάταξη του άρθρου 5 παρ. 3 του Ν. 3198/1955, όπως τροποποιήθηκε με το άρθρο 2 παρ. 4 του Ν.2556/1997 προκύπτει, ότι η καταγγελία της σύμβασης εξαρτημένης εργασίας αορίστου χρόνου είναι τυπική δικαιοπραξία, αφού επί ποινή ακυρότητας πρέπει να γίνει εγγράφως, δηλαδή η δήλωση βούλησης του εργοδότη περί καταγγελίας της εργασιακής σύμβασης πρέπει να περιβληθεί τον τύπο του ιδιωτικού εγγράφου και το τελευταίο αυτό να εγχειρισθεί, καθ' οιονδήποτε τρόπο, στον απολυόμενο, ώστε να μπορεί να λάβει γνώση του περιεχομένου του. Επίσης, ότι η καταγγελία, εκτός από τις περιοριστικά αναφερόμενες στο νόμο περιπτώσεις (προηγούμενη υποβολή μήνυσης για αξιόποινη πράξη, ανωτέρα βία), ανεξαρτήτως από το λόγο που την προκάλεσε, πρέπει να συνοδεύεται με την καταβολή της νόμιμης αποζημίωσης στον απολυόμενο. Επομένως, ο εργοδότης οφείλει την αποζημίωση αυτή και όταν κατήγγειλε τη σύμβαση εργασίας για κάθε άλλη, εκτός των ανωτέρω περιπτώσεων, υπαίτια μη εκπλήρωση ή πλημμελή εκπλήρωση των υποχρεώσεων του μισθωτού από τη σύμβαση εργασίας.

Όταν, όμως, ο μισθωτός δεν εκπληρώνει τις συμβατικές του υποχρεώσεις ή εκπληρώνει αυτές κακόβουλα και συγκεκριμένα με αποκλειστικό σκοπό να εξαναγκάσει τον εργοδότη να τον απολύσει για να εισπράξει την αποζημίωση του Ν.2112/1920, στην οποία και μόνο αποβλέπει (περίπτωση, η οποία ΔΕ συντρέχει εν προκειμένω), τότε η ενάσκηση της αξίωσης για αποζημίωση λόγω απόλυσης ή η προβολή της ακυρότητας της καταγγελίας λόγω μη τήρησης των ανωτέρω διατυπώσεων του νόμου και η εντεύθεν αναγνώριση της υπερημερίας του εργοδότη περί την αποδοχή των υπηρεσιών προς αυτόν του ενάγοντος μισθωτού υπερβαίνει προφανώς τα όρια που επιβάλλονται από την καλή πίστη, τα χρηστά ήθη και τον κοινωνικό και οικονομικό σκοπό του δικαιώματος και συνεπώς μπορούν να αποκρουσθούν με την προβολή από τον εργοδότη της ένστασης για καταχρηστική άσκηση των ως άνω δικαιωμάτων του μισθωτού, σύμφωνα με το άρθρο 281 ΑΚ.Εξάλλου, για τη θεμελίωση της ως άνω πρόθεσης του μισθωτού περί εκμετάλλευσης της νομοθετικής επιλογής περί παροχής αποζημίωσης, συμβάλλουν οι συχνές προειδοποιήσεις προς αυτόν, των οποίων η εξακολουθητική παραγνώριση υποδηλώνει μια ευσυνείδητη και ενδεχομένως με απώτερα κίνητρα παραβατική συμπεριφορά.


Για περισσότερες πληροφορίες μπορείτε να συμβουλευτείτε τους συνεργάτες του γραφείου μας.


 Μη χάνετε την έγκυρη και έγκαιρη ενημέρωσή σας. Ακολουθήστε μας τώρα στα Google News